Trans-Siberische spoorweg

Naast de publicaties over Johannis de Rijke is er ook een boekje van zijn eigen hand. Het is het verslag van zijn reis in 1903 van Japan terug naar Nederland met de Trans-Siberische spoorweg. Sinds 1891 werkt men aan de aanleg van deze spoorweg.

Hoewel er makkelijkere opties zijn om te reizen, besluit De Rijke zijn terugreis naar Nederland op alternatieve wijze te maken en van die tocht een verslag te maken. De Rijke wil op deze reis het bijzondere spoorproject van de Russen van dichtbij bekijken. In zijn reisverslag neemt hij allerlei informatie op over technische en geografische aspecten alsmede over flora en fauna. Ook beschrijft hij diverse culturele aspecten van het doorkruiste gebied.

Zeventien dagen

Op 18 juni 1903 vertrekt De Rijke uit Tokio, een stad met op dat moment anderhalf miljoen inwoners. Per spoor reist hij naar Yokohama. Vanuit Yokohama vertrekt hij op 19 juni met de Franse mailboot Annam naar Shanghai.
Op 24 juni, na een storm op zee, arriveert het schip in de Chinese havenstad. Over Shanghai maakt De Rijke een uitgebreid verslag van geschiedenis, bestuur en instellingen. De Rijke verblijft twee weken in Shanghai voordat hij op 5 juli met de Russische stoomboot Manchuria naar Rusland vertrekt. In de avond van 6 juli komt het schip bij Dalny aan, vanwaar de Trans-Siberische spoorweg vertrekt.

Op 7 juli begint De Rijke aan zijn treinreis die non-stop richting Moskou zal voeren. De Rijke heeft een kamer achter de restauratie in de 1e klasse geboekt. Onderweg beschrijft De Rijke allerlei technische details over zaken die op en rond de spoorweg voorkomen. Hij vermeldt bijvoorbeeld een transport van gevangenen op weg naar Siberië. Tevens maakt hij aantekeningen over flora en fauna en over culturele en geografische onderwerpen. Op maandag 20 juli komt De Rijke in Moskou aan.
De reis over het spoor gaat op woensdag 22 juli verder naar Warschau. Een dag later is De Rijke in Berlijn. Ook hier onderbreekt De Rijke zijn reis om de stad te bezoeken. Op 24 juli vertrekt hij uit Berlijn om in de avond bij zijn gezin in Nederland terug te keren. De gehele treinreis zelf neemt slechts zeventien dagen in beslag.

Het boekje van Johannis de Rijke over deze reis is getiteld: Zomerreis van Oost-Azië naar Nederland met den Trans-Siberischen Spoorweg en verschijnt in 1904 bij uitgever Vada in Wageningen. In het jaar 2000 verschijnt een herdruk van deze uitgave. Meer publicaties over Johannis de Rijke? Kijk bij Meer weten?