Het begin

Rock-'n-roll

Omstreeks het midden van de jaren vijftig van de 20e eeuw ontstaat in de Verenigde Staten een nieuw soort jongerenmuziek. Het gaat in feite om een samensmelting van diverse muzieksoorten. Uit elementen van de 'witte' country en de 'zwarte' rhythm 'n blues ontstaat de rock-'n-roll.
De muziekwereld en de jongerencultuur veranderen voorgoed door de rock-'n-roll. Er is niet alleen sprake van een muzikale revolutie, maar van een totale omwenteling. Jongeren hebben vanaf medio jaren vijftig hun eigen
  • muziek
  • kleding en
  • haardracht (in de jaren vijftig 'vetkuiven' en in de jaren zestig
    'beatlehaar')
  • vervoermiddelen (brommers!) en
  • codes en levensstijl.

The Sabres, dansorkest, 1963
The Sabres, een dansorkestje dat voornamelijk optreedt bij school- en dansavonden. Van links naar rechts: Boudewijn Nieuwenhuijzen, Roel Sinke, Peter Schaar, Gaston Timmerman en Jan Visser (foto uit 1963)

Rock around the clock

Ronny & His Rockin' Kids, omstreeks 1959 in het Concertgebouw in Vlissingen
Ronny & His Rockin' Kids, omstreeks 1959 in het Concertgebouw in Vlissingen
Al in 1951 wordt patent aangevraagd op de term rock and roll. In 1954 neemt Elvis Presley zijn eerste plaatje op en zetten Bill Haley And His Comets het nummer Rock Around The Clock op de plaat. Dit wordt in 1955 een grote hit in Amerika en bereikt in 1956 ook Nederland (met name door de naar de hit genoemde muziekfilm Rock Around The Clock). De moderne popmuziek is daarmee geboren.




Links:
Ronny & His Rockin' Kids, omstreeks 1959 in het Concertgebouw in Vlissingen. Sologitarist en bandleider Ronny Flohr (midden) met gitaristen Walter Ott en Max van Cadzand (foto: H.P van Wijk)

Jeugdmuziek in Nederland

In ons land wordt de nieuwe jeugdmuziek vooral enthousiast omarmd door de Indische Nederlanders en de Molukkers . Zij zijn de eersten die bandjes vormen (zoals bijvoorbeeld The Tielman Brothers).
Moluks orkest Suara Maluku, jaren vijftig. Van links naar rechts: J. Pattianakotta, J. Parinussa, S. Syaranamual, A. Manusama, J. Seluta, F. Parinussa, A. Berhitu. Op de voorgrond: B. Rumahlewang. (Collectie Sam Berhitu)
Moluks orkest Suara Maluku, jaren vijftig. Van links naar rechts: J. Pattianakotta, J. Parinussa, S. Syaranamual, A. Manusama, J. Seluta, F. Parinussa, A. Berhitu. Op de voorgrond: B. Rumahlewang. (Collectie Sam Berhitu)
Gitarist Rudy de Queljoe, die opgroeit in Middelburg (en later triomfen viert in bands als Dragonfly, Brainbox, Vitesse en Massada), zegt er dit over:
Ik ben van Molukse origine en we kwamen in Nederland in diverse kampen terecht. Dat waren hechte samenlevingen en wat mij toen als kind al opviel waren de Molukse muziek en de Molukse artiesten, zoals George de Fretes. Ook de Indonesische krontjong muziek en vooral het gitaarspel daarin hebben mij beïnvloed. Later kwam daar de Amerikaanse cultuur bij: rock-'n-roll.
(Nederpophelden, pagina 146).

Popmuziek in Zeeland, het begin

In Zeeland komen onder invloed van Amerikaanse (Elvis, The Ventures) en Engelse (Cliff Richard & The Shadows) rock-'n-roll nieuwe muziekgroepjes tot ontwikkeling. Dit gebeurt met name vanaf eind jaren vijftig/begin jaren zestig van de 20e eeuw.
De Zuid-Bevelander Jan Blok (1944-2006) staat mede aan de wieg van de popmuziek in Zeeland. Begin jaren zestig richt hij The Rockin' Devils op en later speelt hij samen met allerlei grootheden uit de rock-'n-roll.


Links:
Moluks orkest Suara Maluku, jaren vijftig. Van links naar rechts: J. Pattianakotta, J. Parinussa, S. Syaranamual, A. Manusama, J. Seluta, F. Parinussa, A. Berhitu. Op de voorgrond: B. Rumahlewang. (Collectie Sam Berhitu)










Platenhoes langspeelplaat 'What loneliness can do' van Jan Blok
Platenhoes van de langspeelplaat What loneliness can do van Jan Blok

Van schoolfeest tot televisie

Bandjes hebben natuurlijk ruimten nodig om hun muziek te laten horen.
Jeugdhonken schieten als paddenstoelen uit de grond. Zo wordt in 1957 in de Middelburgse Giststraat 't Trefpunt geopend. Daar en op schoolfeestjes leren de jonge bandjes het vak. En ook wel in horecagelegenheden, zoals La Cave in Vlissingen.
De Rolling Thunders tijdens een optreden vóór het stadhuis van Goes, ter gelegenheid van de Fruitweek 1962 (collectie Kees Martens)
De Rolling Thunders tijdens een optreden vóór het stadhuis van Goes, ter gelegenheid van de Fruitweek 1962 (collectie Kees Martens)
Het zijn bandjes zoals bijvoorbeeld The Javelins (Vlissingen), Johnny And The Blue Jeans (Middelburg) en The Blackjacks (Goes).
Sommige van die groepjes hebben succes, anderen raken al weer snel in de vergetelheid. Zo treden Johnny And The Blue Jeans (met John Caljouw, Rudy de Queljoe, Richard Henning, Jan Koole en Huib Pouwer in de gelederen) zelfs op voor de Belgische televisie.



Jeugdhonk De Beuk, Koorkerkhof Middelburg, ook bekend als 't Trefpunt, maart 1975
Jeugdhonk 'De Beuk' in Middelburg, deels beroet en dichtgespijkerd na een brand in maart 1975 (foto H.M.D. Kuipers-Dekker)


Creative Commons Licentie